… సీతారామశాస్త్రిని కాదు.

అలై పొంగెరా …

అలై పొంగెరా కన్నా
మానసమలై పొంగెరా

అసలు ఈ పాటని నేను పూర్తిగా వినడానికి ఎప్పుడూ ప్రయత్నించలేదు. అలై పొంగెరా – మలైపొంగెరా అని వినగానే వేటూరి మరో రుబ్బురోలు పాట అని వదిలేసాను. అలాంటిది మాస్టారు ఈ పాటని వివరించినటపా చూసేసరికి సంభ్రమం కలిగింది. పాట వింటూ వింటూ జగణాన్ని ఆస్వాదిస్తూ ఉన్నాను. ఇంతలోనే నెత్తిమీద బాంబు పేలింది. పాటని వివరించమంటూ కొత్తపాళీగారి ఆజ్ఞ. అందరూ పాటని పూర్తిగా పరిశోధించినతరువాత వ్రాయడంలో ఉన్న ఒక సమస్య ఏమిటంటే – పాట తాలూకు అర్ధం, పరమార్ధం గురించి ఒక అభిప్రాయం అందరికీ స్థిరపడిపోతుంది. అదే విషయాన్ని మళ్ళీ చెప్పాల్సిన అవసరం ఏముంటుంది? అలాగని మనం వేరే అర్ధం సృష్టించి చెప్పలేము కదా! ఇలాంటి సమస్యలతో సతమౌతూ పాటని వింటున్నాను.
పాటమీద నా మొదటి అభిప్రాయం ఏమిటంటే – పాట వినడానికి బాగుంది. ఏదో కర్ణాటక సంప్రదాయ కీర్తన. సరిలే అనుకుంటూ ఉన్నా. కొత్తపాళీ గారి టపా చదివాక – దాని à°•à°§à°¾, కమామీషూ తెలిసాయి. అప్పుడు కూడా – à°† పాట బానే ఉన్నాది. ఎవరో గోపిక తన కృష్ణుడికోసం పడుతున్న ‘à°†‘ వేదన అనుకున్నా. అందులో వేరే అర్ధం ఒక్కసారిగా జీవిత పరమార్ధంలాగ, అస్సలు ఊహించని విధంగా, ఊహించని ప్రదేశంలో స్ఫురించింది. à°† అర్ధం స్ఫురించిన తరువాత మాత్రం వేటూరి వారికి మనః సాష్టాంగ ప్రణామాలాచరించా. à°’à°• డబ్బింగు పాటకి సాహిత్యం వ్రాయడంలో ఉండే ఒడిదుడుకులు మనం ఆలోచిస్తే పాటలో ఉండే చిన్న చిన్న రాజీలను సులభంగా పక్కన పెట్టెయ్యవచ్చు.

ఆనంద మోహన వేణుగానమున ఆలాపనే
కన్నా మానసమునలై పొంగెరా
నీ నవరస మోహన వేణుగానమది

నిలబడి వింటూనే చిత్తరువైనాను
కాలమాగినదిరా దొరా ప్రాయమను
యమున మురళీధర యవ్వనమలైపొంగెరా

అసలు అలై ఏమిటి పొంగింది? – వేటూరివారు మూడింటిని అలై పొంగించారు. మొదట మానసము అలై పొంగింది అన్నారు. తరువాత ఆనందమోహన వేణుగానములో “ఆలాపన” మానసమున అలై పొంగింది అన్నారు. చివరగా ప్రాయమను యమునలో యౌవనము అలై పొంగింది అన్నారు.
ఈ పాట - కవిత గానంతో పలుకుతున్న పలుకులు. కవిత తను బయటకు రావడానికి గొంతు సాయం కోరుతున్నాది. దూరంగా వినబడుతున్న మురళీ గానం వింటూ – ఆ మరందం అందుకోవటానికి ఆశపడుతున్నాది. అలా ఆశపడచ్చో – అది ధర్మమో – అంటూ తనలోనే తాను మధనపడుతున్నాది.

కనుల వెన్నెల పట్ట పగల్పాల్చిలుకగా
కలువరేకుల మంచు ముత్యాలు వెలిగే
కన్నె మోమున కనుబొమ్మలతో పొంగే
కాదిలి వేణుగానం కానడ పలికే
కన్నె వయసు కలలొలికే వేళలో
కన్నె సొగసు ఒక విధమై ఒదిగెలే

కనుల వెన్నెల పట్టపగలులా మెరుస్తూ ఉంటే – కలువరేకుమీద మంచు సూర్యుడు వచ్చాడనుకుని ముత్యమై మెరిసిందట. వేటూరివారూ! అందుకోండి నా అభినందన వందనాలు.

అనంత మనాది వసంత పదాల సరాగ సరాల స్వరానివా
నిశాంత మహీజ శకుంతమరంద మెడారి గళాన వర్షించవా
ఒక సుగంధ వనాన సుఖాల క్షణాన వరించి కౌగిళ్ళు బిగించవా

ముందున్న జగణాల జగడం కోసం మీరు కొత్తపాళీ గారినో / స్వాతికుమారిగారినో అడిగితే అందమైన అర్ధాన్ని అందిస్తారు.ఇందాక అనుకున్నట్టు ఈ పాట ప్రత్యూషవేళలో కవిత గానంతో పలుకుతున్న పలుకులు. అనంతంగా అనాదిగా వసంతంలో పలికే పదానివి - వచ్చి నా ఎడారిగళాన మరందమై వర్షించవా అని అడుగుతూంటే – ఒక సుగంధ వనాన – సుఖాల క్షణాన – గానం, విరించిని వరించి గీతాన్ని కౌగిళ్ళలో బిగిస్తే – మనకు స్వర్గారోహణమే కదా!

కడలికి అలలకు కధకళి కలలిడు శశి కిరణము వలె చలించవా
చిగురు సొగసులను కలిరుటాకులకు రవికిరణాలె రచించవా

తెలుగు పాటను తెలుగురానివాళ్ళు పాడితే కొన్ని ఉపయోగాలుంటాయని ఇప్పుడే తెలిసింది. ఇక్కడ కళలిడు / కలలిడు అన్న సందేహం వచ్చింది. ఎలా అనుకున్నా అందమైన అర్ధం వస్తుంది. రచయిత కడలి. అతని ఆలోచనలు అలలు. అవి అక్కడికక్కడే పిచ్చిగెంతులు గెంతుతూంటే – వాటికి కధకళి కళలు/కలలు ఇస్తున్న శశికిరణం గానం. అద్భుతంగా లేదూ!

కవిత మదిని రగిలే ఆవేదనా ఇతర భామలకు లేని వేదనా
ఇది తగునో యెద తగవో ఇది ధర్మం అవునో

గోపికలకి కృష్ణుడిని చేరేటప్పుడు కలిగే ఆ వేదన – ఇది తగునా అని – ఇది ధర్మమా అని – ఎదలో తగువు. కవితకు గానాన్ని చేరేటప్పుడు కలిగే వేదన – ఇది తగునా – ఇది ధర్మమా – ఆ వేదన ఇతర భామలకు లేదు కదా!

కొసరి ఊదు వేణువున వలపులే చిలుకు
మధుర గాయమిది గేయము పలుకగా

మా గురువుగారన్నట్టు – తనువును తొలిచి తపమును జరిపినందుకు మురళీ సఖి మోహనకృష్ణుని పెదాలపై నిలిచే వరాన్ని పొందిందట. అలాంటి వరాన్ని పొందితే తనువు తొలవడం కూడా మరి మధురగాయమే కదా! ఆ మధురగాయం కవితా కన్నియని చేరితే పలికే గేయం ఆపాత మధురం.

ఒకవేళ వేటూరి ఈ పాటను స్వేచ్ఛగా రాసేస్తే దండాలు. ఈ పాట మూలంలో సుమారుగా ఇదే అర్ధం ధ్వనిస్తే వేటూరివారికి అనువాదానికి డబుల్ దండాలు.
ఇలాంటి మధురగేయాన్ని ఆస్వాదించడానికి పురికొలిపిన కొత్తపాళీ గారికి, స్వాతికుమారిగారికి, పాటలో చర్చలో పాల్గొన్న ఇతర బ్లాగర్లకు అందరికీ ధన్యవాదాలు.
చాలా రోజులనుంచి మీ అందరినీ నా ఇంటికి ఆహ్వానించలేకపోయాను. ఎప్పటిలాగే ఇంటికివచ్చి మీరిచ్చే ఆ నాలుగు అక్షతలకోసం ఎదురుచూస్తూ…

ఎదిగిన మనిషి ఎదిగాడా – మహామాయలో ఒదిగాడా

నిన్న సాయంత్రం చెప్పుల్లేకుండా గడ్డిలో నడుస్తుంటే కసక్కుమని రాయి గుచ్చుకుంది. à°ˆ రాయి చేసిన పాపానికి నిష్కృతి లేదు. దీనికి రౌరవాది నరకాలు తప్పవని అనుకుంటూ కిందకి చూసాను. అదే రాయిపై à°’à°• చీమ హాయిగా పాకురుకుంటూ ఆనందముగా వెళ్ళిపోతోంది. ‘ ఆహా! ఏమి à°ˆ చీమ చేసిన పుణ్యము – నేను చేసిన పాపమేమి’ అని అనుకుంటూ ఉండగా చేదుగా ఉన్నా à°’à°• నిజం స్ఫురించింది. నాకు నొప్పి కలిగించింది నా బరువేగాని రాయి కాదు అని.

నిత్యం ఎన్నో సంఘటనలు. కొన్ని ఆనందాన్ని కలిగిస్తాయి. కొన్ని బాధని. కొన్ని కోపాన్ని. ఆనందించటం మన జన్మహక్కు అనుకుంటూ – బాధకూ, కోపానికీ ఎదుటివాళ్ళని బాధ్యులని చేసి – వాళ్ళను నాలుగు తిట్టి – అయ్యో దేవుడా! నాకిలాంటి కష్టాలు తెచ్చావయ్యా అని ఎనిమిదిసార్లు ఏడ్చి – సంఘటనతో ఏ సంబంధమూలేని మన సంబంధీకులందరిపై పదహారుసార్లు చికాకుపడి – నేను కాబట్టి ఇంతటితో వదిలేను – ఇలా తట్టుకోగలిగేను – అని ముక్కు చీదుకుంటూ సంతృప్తిని పొందుతాము. కోపం వచ్చింది మనకు. ద్వేషం కలిగింది మనకు. బాధ కలిగింది మనకు. కారణం ఏంటని మనలో మనం ఒక్కసారికూడా తొంగి చూడం. నిజంగా మనం గొప్ప సామాజిక శాస్త్రవేత్తలం.
‘అహం బ్రహ్మస్మి’ , ‘ నాలో విశ్వం – విశ్వంలో నేను’ , ‘The world is not what it is – it is what you are’, ఇలాంటి వ్యాఖ్యలన్నీ చెప్పే వేదాంత, అధ్యాత్మిక అర్ధాలెలాఉన్నా – అవన్నీ చాటే నిజం ఏమిటంటే à°ˆ సమాజం à°’à°• అద్దం.
అందులో మన ప్రతిబింబాన్ని మనం చూసుకొని నవ్వుకుంటాం. ఏడుస్తాం. కోపగిస్తాం. ఆ అద్దంలో కనిపిస్తున్నది మనమే అని మర్చిపోయి – ఆ అద్దాన్ని రాతితో కొట్టి పగలగడతాము. సమస్య తీరుతుందా! విరిగిన అద్దం ముక్కలో మళ్ళీ అదే మనం కనిపించగానే షరా మామూలే!

ఎక్కిన కొమ్మను తెగ నరుక్కుని
కాళ్ళల్లో నిప్పులను చల్లుకుని
కంచంలో కత్తులను పెట్టుకుని
మంచంలో మరణాన్ని ఉంచుకుని
క్షణాలతలపై రణాల కిరీటముంచి మురిసినాడే
తోటివాడు తన ప్రతిబింబమ్మని చూడలేని వాడూ
తనని తానె చంపేసుకునేందుకు తయారుగున్నాడూ
దేవుడా ఈ దుష్టుడూ – దెయ్యంకన్నా నికృష్టుడూ
కళ్ళు ఉన్న ఈ అంధుడూ – పాతాళంలో పడుతున్నాడూ!
ఎదిగిన మనిషి ఎదిగాడా – మహామాయలో ఒదిగాడా
ఎందుకులే ఈ అహంకారం – భవితవ్యమంత అంధకారం

జగమంత కుటుంబం నాది

జగమంత కుటుంబం నాది – ఏకాకి జీవనం నాది
సంసారసాగరం నాదే – సన్యాసం, శూన్యం నావే

పాట మొదటి లైను వినగానే ఇది ఏదో “వసుధైక కుటుంబకమ్” à°•à°¿ సంబంధించిన పాట అనిపిస్తుంది. అయితే అలాంటి ఆలోచన మనకు పాటలోని సంపూర్ణార్ధాన్ని అందివ్వదు. రవి, కవి మార్గాన్ని చూపించేవాళ్ళు. వారిద్దరిమధ్య సామ్యాన్ని చూపిస్తూ వ్రాసిన కవితలు చాలా ఉన్నాయి. కాకపోతే రవి గాని, కవి గాని, ప్రధమపురుషలో తమ అంతరంగాన్ని ఆవిష్కరిస్తూ, వారి మధ్య సామ్యాన్ని పాఠకులు తమంతటతాము అన్వయించుకునేటట్లు రాసిన à°’à°• ప్రయోగం à°ˆ పాట. పాటమొత్తాన్ని రవి పరంగాగాని, కవి పరంగాగాని అర్ధం చెప్పుకోవచ్చు. à°† అర్ధాల సామ్యాన్ని బట్టి రవికి కవికి మధ్య సారూప్యతను ఆవిష్కరించుకోవడం పాఠకుడికి à°’à°• అభ్యాసం.
అంతా నాదే అంటూ, నేను ఏకాకిని అనడం విరుద్ధభావాలను వ్యక్తం చేసినట్టు అనిపిస్తుంది. కానీ ఇక్కడ ఏకాకితనం పూర్ణత్వాన్ని (completeness) ని సూచిస్తుంది.

కవినై, కవితనై
భార్యనై, భర్తనై

అందెల రవమిది పదములదా అనే టపాలో భిన్నత్వంనుండి ఏకత్వం వైపు సాధకుని ప్రయాణం అంటూ ద్వైతాద్వైతాలగురించి వ్రాసాను. అక్కడ ద్వైతం అనుభవించడం సులభసాధ్యమే అని వ్రాస్తూ కర్త-క్రియ అంటూ కొన్ని ఉదాహరణలిచ్చాను. చివరికి ఆ రెండూ ఏకత్వాన్ని పొందుతాయని వ్రాసాను. ఇక్కడకూడా అలాంటి ధోరణి కనిపిస్తుంది.

మల్లెలదారిలో, మంచు ఎడారిలో
పన్నీటి జయగీతాల, కన్నీటి జలపాతాల

రవి పరంగా అర్ధం చెప్పుకుంటున్నప్పుడు మల్లెలు విరిసే గ్రీష్మం – సూర్యుని తేజం కనపడని మంచుఎడారి అంటూనే / కవిపరంగా అర్ధం చెప్పుకుంటున్నప్పుడు పాఠకుల అబినందన మల్లెల దారి – ఎవరూ లేని మంచు ఎడారి అని అర్ధాలు స్ఫురిస్తూనే వారిద్దరి సామ్యం ఆవిష్కృతం కావడం ఒక మంచి ప్రయోగం.
మల్లెలదారిలో పన్నీటి జయగీతాలు, మంచుఎడారిలో కన్నీటి జలపాతాలు అన్నప్పుడు రవి / కవి ల భావావేశంతో పాటు నాకనిపించిన మరొక అర్ధం ఏమిటంటే – సూర్యుడి నుంచి ప్రతి మనిషి – కనీసం కవి తప్పకుండా నేర్చుకోవలసిన విషయం – బాధ్యతను నిర్వర్తించే విధానం. మల్లెలదారిలోగాని, మంచుఎడారిలోగాని, పన్నీటి జయగీతాలలోగాని, కన్నీటి జలపాతాలలోగాని, సూర్యుని నిష్కామ, నిష్పాక్షిక కర్మయోగం. కుల, మత, జాతి, వర్ణ, వర్గ, పాప, పుణ్య రహితంగా సర్వ మానవాళికి తన వెలుగును ఒకేలా అందిస్తున్న సూర్యుని కర్మానుష్ఠానము అమోఘం, అభినందనీయం, ఆచరణీయం.
ఈ విశ్వం ఇంకా విస్తరిస్తున్నదనీ, కొత్త సూర్యమండలాలు ఇంకా ఆవిష్కరింపబడుతున్నాయనీ, వాటికింకా అనేక సూర్యుల అవసరం ఉందనీ, బాధ్యతలు నిష్కామంగా, నిష్పాక్షికంగా నిర్వర్తించినవారు సూర్యునిగానో, చంద్రునిగానో మారుతారనీ – ఏంటో పిచ్చి ఆలోచనలు.

నాతో నేనే అనుగమిస్తూ, నాతో నేనే రమిస్తూ,
ఒంటరినై అనవరతం, కంటున్నాను నిరంతరం
కలల్ని, కధల్ని, మాటల్ని, పాటల్ని, రంగుల్ని, రంగవల్లుల్ని, కావ్యకన్యల్ని, ఆడపిల్లల్ని

తనతో తాను, తనలో తాను నిరంతరం ఘర్షిస్తూ, రమిస్తూ జరిపిన హాలాహలమధనాన్నుండి జనించిన కావ్య లక్ముతోలను నారాయణుడిగా మనలను భావిస్తూ మనకి కవి అప్పగిస్తున్నాడు.

మింటికి కంటిని నేనై, కంటల మంటను నేనై,
మంటలమాటున వెన్నెల నేనై, వెన్నెలపూతల మంటను నేనై
రవినై, శశినై, దివమై, నిశినై

చూసేది కన్ను కాదు. కంటివెనకవున్న ప్రాణతేజం. ఆ కంటికి సకలము చూపించే వెలుగు కిరణాల లావణ్యను మనకు అందించినది రవి. అలాగే చూసే సంఘటన ఒకటే అయినా స్పందించే తీరు వేరు. ఆ స్పందనని మనలో కలిగించిన భావాల కన్యల్ని మనకు కన్యాదానం చేసిన మామగారు కవి. ఉద్రేకాల్నీ, ఉద్వేగాల్నీ మనలో కలిగించే తండ్రిలాంటి సూర్యుని ఉడుకుతనానికిగాని, సాంత్వనను అందించే చంద్రుని చల్లదనానికి గాని, రెండిటికీ ఆధారం ఒకటే అని మర్చిపోకండి.

నాతో నేనే సహగమిస్తూ, నాతో నేనే రమిస్తూ,
ఒంటరినై అనవరతం, కంటున్నాను నిరంతరం
కిరణాల్ని, కిరణాల హరిణాల్ని, హరిణాల చరణాల్ని, చరణాల చలనాల గమ్యాన్ని, కాలాన్ని, ఇంద్రజాలాన్ని

ఇక్కడ కిరణాలు, కిరణాలనే లేళ్ళు, లేళ్ళ కాళ్ళు, కాళ్ళ కదలికలు, వాటి గమ్యాలు, వీటిని సృష్టించిన కాలం అనే ఇంద్రజాలం అని సూర్యుడిపరంగా చెప్పుకుంటూ ఉండగానే,
కవితలు, కవితల భావాలు, భావాల ఆలోచనలు, ఆలోచనల నడతలు, వాటి లక్ష్యాలు, వీటిని సృష్టించిన కాలం అనే ఇంద్రజాలం అంటూ కవి పరంగా అర్ధం స్ఫురిస్తుంది.

గాలి పల్లకిలోన తరలి నా పాటపాప ఊరేగి వెడలà±
గొంతు వాకిలిని మూసి మరలి మూగవోయి నా గుండె మిగలà±
నా హృదయమే నా లోగిలి – నా హృదయమే నా పాటకు తల్లి
నా హృదయమే నాకు ఆలి – నా హృదయములో ఇది సినీ వాలి

నా హృదయంతో నేను రమించినప్పుడు జనించే కవితల/కిరణాల వెలుగును గాలి పల్లకిలో మీకందించిన తరువాత నాలో కలిగే ఒంటరితనం వెలుగునెరగని అమావాస్య అంటూ కవి/రవి తమలోని ఒంటరితనాన్ని అభివ్యక్తీకరిస్తున్నారు.
కవి తన భావకన్యల్ని మనకందించడంతో ఆయన బాధ్యత పూర్తవుతుంది. మన ఇంటికొచ్చిన ఆ అందమైన ఆడపిల్లల్ని నరకాసురుడిలాగ చూసుకుంటామా లేక కృష్ణుడిలా చూసుకుంటామా అనేది మనపై ఆధారపడివుంది.
శాస్త్రిగారన్నట్టు అర్ధం చెప్పటం అన్నమాట అర్ధంలేనిది. ప్రతీ వ్యక్తి ముందు స్పందించిన తరువాతే అర్ధం గురించి వెతుకుతాడు. రావణ విరచిత శివతాండవ స్తోత్రాన్నీ, à°¶à°‚à°•à°° విరచిత మహిషాసురమర్దనీ స్తోత్రాన్నీ అర్ధం తెలిసేవరకూ ఆస్వాదించలేమా? అయితే కొన్నిసార్లు à°ˆ interpretations మనలో వేరే కొత్త భావాలను మేలుకొలిపి అదే కవితను మనకు కొత్తకోణంలో చూపిస్తాయి. ఇక్కడకూడా interpretation లో లేదు గొప్పతనం - దానికి స్పందించిన మనలోనే ఉంది. అలా మీలో కొన్ని స్పందనలకు కారణభూతుడిని అవ్వాలని ఆశిస్తూ —
మొత్తం పాటను కవికి అన్వయించుకుంటూ ఒకసారి, రవికి అన్వయించుకుంటూ ఒకసారి వినండి. (పోనీ ఇలా 5 సార్లు, అలా 5 సార్లు).
పి. ఎస్. తెలుగు అభిమానిగారూ! మీరు నా క్రితం టపాను à°ˆ పాటతో పోలుస్తూ ‘ దిశనెరుగని గమనం’ అన్నారు. నా టపాకు దిశ విషయం చెప్పలేను గానీ, à°ˆ పాటకి దశ, దిశ ఉన్నాయండీ! – మీరెంత తీసుకుంటే à°…à°‚à°¤, మీరెటు చూస్తే అటు.

విశ్వవీణకు తంత్రుల్లారా ! భువనఘోషకు వెర్రి గొంతుల్లారా

భార్యను కిరసనాయిలు పోసి తగలపెట్టిన భర్త
- పురుషాధిక్య ప్రపంచం నశించాలి. అనాదిగా సాగుతున్న మగవాళ్ళ దురహంకారం చెల్లదు.
బిడ్డకు జన్మనిచ్చిన 9 వ క్లాసు అమ్మాయి.
- యువత పెడుదోవ పడుతోంది. పాశ్చాత్య సంస్కృతి మనని పూర్తిగా ఆక్రమించుకొంటోంది.

ఈ మధ్య వార్తాపత్రికల్లో వచ్చిన కొన్ని Headlines – వాటికి నా చుట్టుపక్కలవాళ్ళ Reactions వ్రాసాను. మరొక్కసారి పరికించి చూడండి.
ఇంటిపని నుంచి వంటపని దాకా చేదోడువాదోడుగా ఉంటూ జీవన భాగస్వామ్యానికి పరిపూర్ణార్ధంగా నిలచిన భర్తలెందరో ఉన్నారని మీకు తెలుసని నాకు తెలుసు.
కర్నాటక, పాశ్చాత్య సంగీతాల్ని అవలీలగా, అలవోకగా పాడేస్తున్న జీ సరిగమప పిల్లల్ని చూసికూడా మన యువత పెడుద్రోవ పడుతోందంటే ఒప్పుకోగలమా!

ఆగండి! ఎక్కువ శాతం గురించి మేము మాట్లాడుతున్నాము అని అనకండి. అలా అంటే నాకు Chess లో ఎప్పుడో చదువుకున్న చిన్న à°•à°§ గుర్తుకొస్తుంది. ఇద్దరు GM à°² మధ్య Bishop ముఖ్యమా Knight ముఖ్యమా అని à°’à°• వాదన సాగింది. వారు చివరకి It depends on the position అని ఎంతో గొప్పగా తేల్చేసారు. ఇంతలో అక్కడకి వచ్చిన 3 à°µ GM - ఇది తేల్చడానికి మీరు అవసరమా! గోపి (గోడమీద పిల్లి) లాగా కాకుండా ఏదో à°’à°• Conclusion ఇవ్వండి అన్నాడుట. సరే అని ముగ్గురు కలిసి చర్చించి ‘ఎక్కువ శాతం Positions లో Bishop గొప్పది’ అని à°’à°• Statement ఇచ్చేసారు. అప్పుడు అక్కడికి వచ్చిన 4 à°µ GM ‘But the player gets to play only one position at a time. మరి ఆడుతున్న ఆటగాడికి ఏమి చెయ్యాలో మీ Generalization ఎలా ఉపయోగపడుతుంది? అని అడిగాడట.
అర్ధమైతే నవ్వుకుని ఆలోచించండి. లేకపోతే ఏమిటో ఈ Chess వాళ్ళ కామెడీ – అర్ధమైతే కానీ నవ్వలేము అనుకుంటూ ముందుకి సాగండి.
సమస్యలని సార్వజనీకరించడం మనకు సర్వ సాధారణం. Problem Solving లో సమస్యని Generalize చెయ్యడం ద్వారా సాధించవచ్చు అని ఒక విధానాన్ని బోధిస్తారు. అది ఒక విధానం మాత్రమే. ప్రతి సమస్యనూ Generalize చెయ్యడం ద్వారా సాధించలేము కదా!

ఉదాహరణకి చూద్దాం. ‘ఒసామా బిన్ లాడెన్ తీవ్రవాది కాబట్టి ముస్లిములంతా తీవ్రవాదులే. ‘ ఏం? ఎందుకు ఒప్పుకోవాలని అనిపించటంలేదు? ఇది కూడా à°’à°• Generalization కదా! బహుశా మన భావాలకు దగ్గరగా ఉంటూ మనకు నచ్చినవాటిని కన్వీనియంట్ à°—à°¾ Generalize చెయ్యడం బహుశా మానవనైజం.
మననీ, మన అస్తిత్వాన్నీ, మనం చేసే పనులనూ Magnify చేసుకుని, మనకు మనం Over Importance ఇచ్చుకోవడం దీనికి కొంత కారణమేమో అని అనిపిస్తుంది. నా ఉద్దేశ్యం ఏమిటంటే మనందరం నిజంగా ఈ విశ్వాన్నో, కాదంటే భూమినో లేదంటే మానవసమాజాన్నో – చివరకు ఒక వర్గాన్నో ఉద్ధరించడానికే పని చేస్తున్నాము – మనం ఈ పని చేయటం – మన కోసం మాత్రమే కాదు – ఏదో ఒక ఇజం – ఒక నిజం – ఒక సైద్ధాంతిక పోరాటం అని feel అయిపోతూ చేస్తామేమో అని అనిపిస్తూంటుంది.
కారణం ఏమిటంటారు? విజ్ఞులైన బ్లాగర్లారా! మీ మీ అభిప్రాయాలను తెలియచేయండి.
నా మట్టుకు నాకు అనిపించేదేమిటంటే మనిషి తనను తాను తన జీవితం కంటా పెద్దదైన కాన్వాసు మీద ఆవిష్కరించుకోవాలనుకుంటాడు. తను తనకోసం బతికినా విశ్వానికి / భూమికి / మానవసమాజానికి … ఆఖరికి తన కుటుంబానికి బతుకుతున్నాను అన్న భావన మనిషికి నిజంగా ఆనందాన్నిస్తుంది.
‘నేను సైతం విశ్వవీణకు తంత్రినౌతాను’
‘మనసు తడిస్తే నీ నా చెంపల తడిమే వెచ్చని కన్నీరొకటే’ లాంటి పాటలు సులభంగా మనసుని హత్తుకోవడానికి ఇదే కారణమేమో!
ఎక్కడో చదివాను లెండి. – మనందరం ఊపిరి పీల్చడం ద్వారా ఒక ముఖ్యమైన విశ్వకార్యాన్ని నిర్వర్తిస్తున్నాము. అదేమిటంటే ఈ 600 కోట్ల మంది వి్డచిన ఊపిరి చంద్రుడు భూమిపైకి పడిపోకుండా ఆపి తద్వారా విశ్వం collapse అవ్వకుండా కాపాడుతున్నాము. ఇంత గణనీయమైన విశ్వభారాన్ని ఎంతో బాధ్యతతో మోస్తున్న మన వీపులు మనమే తట్టుకొని కదులుదాం! (క్షమించాలి. ఈ example నేను out of context ఉపయోగించాను. అందువల్ల source పేర్కొనడం లేదు.)
సమాజంలో మనం చూసే సమస్యలని సార్వజనీకరించడంలో గూఢార్ధం ఇదే అయితే – నేనున్నాను అని చెప్పడమే మన ఉద్దేశ్యం అయితే –
ఎందరో ఆర్తులు – మరెందరో బాధా సర్పద్రష్టులు – ఆదుకోవడానికి మార్గాలెన్నో – అవకాశాలెన్నో –
బ్లాగర్లారా! కొన్ని సామాజిక సమస్యలని macro దృక్పధం ద్వారా కాకుండా – micro దృక్పధం ద్వారా solve చెయ్యవచ్చు – దానికి మన తల్లుల్నీ, మన మతాల్నీ తిట్టుకోనక్కరలేదు.
‘ఇది ఎరుగని మనుగడ à°•à°§ దిశనెరుగని గమనము à°•à°¦’

అయ్యో! గురువుగారిని తలుచుకోకుండా ఒక టపా మొత్తం రాసేసాననుకొన్నా! ఇక్కడ దెబ్బైపోయా!

తెలుగు బ్లాగులోకంలో కురుస్తున్న టపాల వర్షంలో బతికి బట్టకట్టి మీ కంట పడితే – మీ అభిప్రాయాలను తెలియచేయండి.

అందెల రవమిది పదములదా

‘నాదమే జగన్నాథము’ అన్నది భారతీయ సనాతన సాంప్రదాయ విశ్వాసము. à°ˆ విశ్వమంతా ఓంకారం నుండే జనించిందని విజ్ఞుల అభిప్రాయము. అందువలన à°ˆ విశ్వపు ఆద్యంతములకు అటునిటు నిలచిన ఆనందాన్ని అందుకోవాలంటే మన మానసవీణ ప్రణవనాదపు శృతిలో కంపించాలి. (Resonate కావాలి). తలచిన కార్యాన్ని మనస్సు, వాక్కు, కర్మ అనే త్రికరణశుద్ధితో, పంచేంద్రియాలనూ కేంద్రీకరించి కార్యాన్ని సాధించి – మాటలకందని à°† ఆనందపు అనుభూతిని అందుకున్న సాధకుల సచ్చరిత్రలు మన ఇతిహాసాలనిండా కోకొల్లలు. సీతాదేవిని వెతకి వెతకి పట్టుకున్న హనుమంతుడు, గంగను భువిపై దింపిన భగీరధుడు, భేతాళుడిని చెట్టునుంచి చివరకు కిందకి దింపిన విక్రమార్కుడూ – ఎందరో – మరెందరో. మన ఇతిహాసాలనిండా సాధకులు అనుసరించాల్సిన మార్గం గురించీ, సాధకులు ఎదుర్కొనే ఇబ్బందులగురించీ, సాధకులు పాటించాల్సిన నియమాలగురించీ విస్తృతంగా చెప్పబడిఉంది. కానీ సాధకుని సాధన ఫలించిన తరువాత సాధకుని మనఃస్థితి ఏమిటి? అతనిలో కలిగే మార్పులేమిటి? సత్యాన్ని కనుగొన్న అనుభూతి ఎలాంటిది? à°ˆ ప్రశ్నలకు సమాధానాలు మనం పెద్దగా ఆలోచించం. ఒకవేళ ఆలోచించిఉంటే మనందరం సాధకులం అయి ఉండేవాళ్ళం కదా! à°† మానసిక అనుభూతి అనుభవైకవేద్యం. ఒకవేళ అలాంటి స్థితిని వర్ణించాల్సిన అవసరం వస్తే – ఏమని వర్ణించాలి? à°† సత్యసౌధంలో విహరించిన ఆనందపు అనుభూతిని మనకు కలిగించాలంటే – బహుశా à°† అనుభూతిని పొందడం à°Žà°‚à°¤ కష్టమో – à°† అనుభూతిని మాటలలో చెప్పడం ఇంకా కష్టమనుకుంటాను. అలాంటి à°’à°• అనుభూతిని మాటలలో – కాదు పాటలో (ఎక్కడ మాట ఆగిపోతుందో అక్కడ పాట ప్రారంభమవుతుంది) మలచడానికి సీతారామశాస్త్రిగారు చేసిన à°“ ప్రయత్నాన్ని మీ ముందుంచుతున్నాను.

అందెల రవమిది పదములదా అంబరమంటిన హృదయముదా
అమృత గానమిది పెదవులదా అమితానందపు ఎద సడిదా
సాగిన సాధన సార్ధకమందగ యోగ బలముగ యాగ ఫలముగ
బ్రతుకు ప్రణవమై మ్రోగుకదా

అనేకత్వం నుంచి ఏకత్వం వైపు ప్రయాణించడం సాధకుని మార్గం. కురుపాండవులు ద్రోణాచార్యుని వద్ద విలువిద్య అభ్యసిస్తున్నప్పుడు, చెట్టు కొమ్మనున్న పిట్ట కంటిని గురిపెట్టమని ద్రోణుడు అడిగినప్పుడు, ఒక్క అర్జునునికి తప్ప మిగతా అందరికి చెట్టు, పిట్ట, … ఇంకా చాలా కనిపించాయి. ఈ అనేకత్వం విడిచిపెట్టి కేవలం పిట్ట కంటిని మాత్రమే తన ప్రపంచంగా చేసుకున్న అర్జునుడు మాత్రమే లక్ష్యాన్ని ఛేదించాడు. అద్వైతం – రెండు లేవు – మరి ఉన్న ఒకటి ఏమిటి? – బహుశా ఇదే సాధకుని మార్గంలో చిక్కుముడి. ద్వైతం- రెండే ఉన్నాయి. అన్న స్థితిని అనుభవించడం మరీ అంత కష్టసాధ్యమనుకోను. నేను – నేను కానిది / శారీరకం – మానసికం / వాస్తవం – ఊహ / జీవుడు – దేవుడు / కర్త – క్రియ / ఇలా ఆలోచిస్తూ పోవచ్చు. కానీ ఈ రెండింటిలో ఏకత్వం – ఒకటే మిగలాలి అంటే అది ఏమై ఉండచ్చు?

మన ప్రాచీన సాంప్రదాయం ప్రకారం ప్రణవనాదం నుండి విశ్వమంతా జనియించింది. ఓం (అకార + ఉకార + మకార) నుండి (బ్రహ్మ + విష్ణు + మహేశ్వరుడు) సృష్టింపబడ్డారు. ఆ బ్రహ్మ సృష్టిని జరిపాడు. అంటే సృష్టికి ముందున్నది ఓంకారము. శివుడు ఈ సృష్టిని లయించిన తరువాత త్రిమూర్తులు తిరిగి ఓంకారంలో ఏకత్వాన్ని పొందుతారు. అంటే ఆదికి – అంతానికి అటు – ఇటు ఉన్నది ఓంకారమే – నాదమే. అందుకే నాదమే జగన్నాధము అన్నారు. అందువలన సాధకుని సాధన ఫలించేవేళ నాదానుభూతిని పొందుతాడేమో! ఆ నాదానుభూతి భౌతికమైన పదములదా / పెదవులదా ! లేక మానసికమైన హృదయముదా ! లేక భౌతిక , మానసిక సమాంతర రేఖలు కలుసుకొనే చోటా! అప్పుడు బతుకు ప్రణవమై పలికే తీరాలి కదా!

మువ్వలు ఉరుముల సవ్వడులై మెలికలు మెరుపుల మెలకువలై
మేను హర్ష వర్ష మేఘమై మేని విసురు వాయువేగమై
అంగ భంగిమలు గంగ పొంగులై
హావ భావములు నింగి రంగులై లాస్యం సాగె లీల రసఝరులు జాలువారేల
జంగమమై జడమాడగ
జలపాత గీతముల తోడుగ
పర్వతాలు ప్రసవించిన పచ్చని ప్రకృతి ఆకృతి పార్వతి కాగ

జడమాడింది – సార్ – ఇదేదో జడకు సంబంధించిన విషయం అనుకొని వదిలేసి వెళ్ళిపోకండి. జంగమమై జడము ఆడింది. నేను ప్రపంచంలో ఉన్నాను. నాలో ప్రపంచం ఉంది. The world is not what it is – it is what you are. బయట కనిపించే ఉరుములు, మెరుపులు, మేఘాలు, వానలు, పర్వతాలు నావై, నేనై, నాలో ఎలా సారూప్యతను పొందుతాయో – అనేక రూపాలుగా కనిపిస్తున్న ఈ వైవిధ్యత కలసి అద్వైతంలోని ద్వైతంలోని ప్రకృతి / పార్వతిగా ఎలా మారిందో నా కొక్కిరిగీతల్లో కాకుండా శాస్త్రిగారి అందమైన మాటల్లో ఆస్వాదించండి.

నయన తేజమె నకారమై
మనో నిశ్చయం మకారమై
శ్వాస చలనమె శికారమై
వాంచితార్ధమె వకారమై
యోచన సకలము యకారమై
ఓం నమశివాయ

చూసే చూపు, పీల్చే గాలి, కోరే కోర్కె, చేసే ఆలోచన అన్నీ ఒకటే అయితే శివుడేమి ఖర్మ – ఆయన తలలో జేజెమ్మ అయినా దిగిరాక ఎక్కడికైనా పోవడానికి ఆస్కారం ఉందా?

భావమె భవునకు భాష్యము కాగా
భరతమె నిరతము భాగ్యము కాద
తుహిణగిరులు కరిగేల తాండవమాడే వేళ
ప్రాణ పంచమమె పంచాక్షరిగ పరమ పదము ప్రకటించగా
ఖగోళాలు పదకింకిణులై పది దిక్కుల ధూర్జటి ఆర్భటి రేగ

ఈ పాటకి చరణాలు వ్రాయడంలో శాస్త్రిగారు చేసిన చిన్న చమత్కారం మనవి చేసుకుంటాను. ఉన్నది ఒకటే – అద్వైతం గురించి చెప్పాలి. దానికి ఒక పల్లవి సరిపోతుందికదా! రెండు చరణాలెందుకు? కానీ మరి సినిమా పాటంటే చరణాలుండాల్సిందే. ఆయనేమి చేసారయ్యా అంటే రెండులా కనిపించే ఒకళ్ళని – పార్వతీ పరమేశ్వరులు – ప్రకృతి పురుషులు గురించి చెప్పేసి చెయ్యి దులిపేసుకున్నారు.

అసలు ఈ పాటకి ఇళయరాజా గారు, కులూమనాలి, విశ్వనాధ్ గారు చాలా అన్యాయం చేసారు. అద్భుతమైన హిమవత్పర్వతాలు, మన చూపునీ, శ్రావ్యమైన ఇళయరాజా సంగీతం మన చెవులనీ distract చేస్తుంటే పాటలోని సాహిత్యపు విలువలను ఆస్వాదించడం కొంచెం కష్టమే!
మరొక్కమాట – ఈ పాటని మీముందుంచటంలో కొంచెం వేదాంతం పాలు ఎక్కువై మీకు కొంచెం విసుగనిపిస్తే క్షంతవ్యుడిని. పురాణాలు గట్రా తీసి పారేసినా - సత్వసాధనకు, సత్యశోధనకు ఇది ఉపయోగించే పాటే. ఎవరైనా అలా పురాణాలు, వేదాంతాలు తీసి పారేసి పాటను మళ్ళీ వ్యాఖ్యానిస్తే విని తెలుసుకోవటానికి నేను సిద్ధంగా ఉన్నాను.

ఒక్కటంటే ఒక్క లైఫు, ఏడిపించకు దాన్ని

చిన్నా! బుద్దిగా ఉన్నావంటే నీకో Chocolate ఇస్తాను.

చదువుకున్నప్పుడు కష్టపడి మంచి మార్కులు తెచ్చుకొంటే ఇంక జీవితమంతా సుఖాలే.

10th క్లాస్ ఒక్కటీ కష్టపడ్డావనుకో – ఇంక నీ future కి ఢోకా లేదు.

Intermediate రెండేళ్ళూ కష్టపడ్డావా – ఇంజనీరింగు ఆడుతూ పాడుతూ చదివెయ్యచ్చు.

ఇంజనీరింగు Grade Point చక్కగా తెచ్చుకొన్నావా – పిలిచి Campus Interview లో జాబ్ ఇస్తారు. ఇంక జీవితంలో ఏమీ చెయ్యక్కరలేదు.

రెండేళ్ళు ఉద్యోగంలో కష్టపడ్డావా – కంపనీ వాళ్ళే అమెరికా పంపిస్తారు.

రెండేళ్ళు అమెరికాలో కష్టపడి డబ్బు సంపాదించావా – ఇంక లైఫ్ లో చూసుకోనక్కరలేదు.

ఈ జన్మలో కష్టపడి బోలెడు వ్రతాలూ, పూజలూ చేసావా – ఇంక వచ్చే జన్మలో నీ బతుకు అద్భుతం.

మన సమాజానికి మరో గానుగెద్దు రడీ!
క్షమించాలి. మన కోసం, మన వాళ్ళు, పెద్దలు (వయసులో, హోదాలో, డబ్బులో) మనకందించే కొన్ని సలహాలు, సొరకాయలు క్రోడీకరించి వ్రాసాను. పై సలహాల్లో ఒక్కటైనా ఇవాళ ఎలా బతకాలో చెపుతోందా! మన సమాజం మనల్ని ఎలా tame చేస్తుందో చూస్తే ఆశ్చర్యం వేస్తుంది. ఎంత మొండివాడవనీండి. కనీసం నిముషం తర్వాత వచ్చే chocolate నుంచి వచ్చే జన్మలో వచ్చే జీవితభాగస్వామి దాకా – ఎప్పుడూ భవిష్యత్తులో బతకాల్సిందే.

మన పప్పు నాగరాజుగారి మాటల్లో చెప్పాలంటే భవిష్యత్తు - ఆశ. భూతకాలం - భయం. ఈ రెండిటినీ వీడి వర్తమానంలో బతకడమే జీవిత నాణ్యత ( Quality of Life ) ని పెంచుతుంది. కానీ మన సమాజం మనల్ని భవిష్యత్తులో మాత్రమే బతకడానికి ఎందుకు తలచుకొంటే ఆశ్చర్యం వేస్తుంది.

తనకు వరాలందించిన దేవుడినే చెయ్యిపెట్టి భస్మం చెయ్యటానికి తయారయిన భస్మాసురుడినుండి, తనకందని కువైట్ ఆయిల్ ప్రపంచానికెందుకు చెందాలి అంటూ వాటిని తగలబెట్టే సద్దాం హుస్సేన్ అంశలు మానవజాతిలో చాలా ఉన్నాయి. అలాంటి ప్రమాదాలనుంచి ప్రపంచాన్ని / మానవజాతి Survivability (మనుగడను), వనరులను కాపాడాలంటే – మనలోని Destructive mentalities కి ఆశ, భయం కల్పించాలి. అమ్మో! నేను ఇప్పుడు productive గా, efficient గా లేకపోతే భవిష్యత్తులో ఎలా బతకగలనన్న భయం, పుణ్యాలు చేస్తే వచ్చే జన్మలో లభించే సుఖాల మీద ఆశ. ఈ ఆశ, భయం అనే కళ్ళేలతో, వాస్తవం కనిపించకుండా కళ్ళకి గుడ్డ కప్పేసి, మనలని పరుగెత్తిస్తున్న సమాజానికి మనం గానుగెద్దులం కాక మరేమిటి?

విజ్ఞులైన బ్లాగర్లారా! మీరు మీ పిల్లలకు మన వనరులనుగాని, సంస్కృతినిగాని, భాషనుగాని, చింతకాయ పచ్చడినిగాని ఎందుకు కాపాడుకోవాలి అన్నది మొదటగా నేర్పండి. అంటే వాళ్ళలో destructive ఆలోచనలను ఎలా control చేసుకోవాలో నేర్పండి. వాళ్ళలో à°† బాధ్యత వచ్చింది అన్న నమ్మకం వచ్చిందన్న నమ్మకం మీలో వచ్చిన నాటినుండి వాళ్ళను వర్తమానంలో బతకడాన్ని ప్రోత్సహించండి. శ్వాసిస్తున్న గాలిపై మాత్రమే మీ ఆలోచనను కేంద్రీకరించండి అన్న ప్రాణాయామం ఉద్దేశ్యం ఇదే అని నా అభిప్రాయం. మనం పీల్చి వదులుతున్న గాలికంటా వర్తమానం ఇంకేముంటుంది? కొన్ని నైతిక విలువలు, మరిన్ని అభిమానాలు, ఇంకొంచం సామాజిక బాధ్యత (అంటే మనలాంటి మరిందరు మనుష్యులపై కరుణ) వీటితో పాటు, à°ˆ రోజుని, à°ˆ నిముషాన్ని, à°ˆ … (live in as present as you can) ఉపయోగించుకోవటంకంటా జీవిత పరమార్ధం ఇంకేముంటుంది? మా గురువుగారన్నట్టు – ‘ఒక్కటంటే ఒక్క లైఫు, ఏడిపించకు దాన్ని’
‘సర్వే జనాః సుఖినో భవంతు’

మొత్తానికి నేను కూడా … ఎందుకు రాస్తున్నానంటే

మేమున్నామంటూ వెన్ను తట్టి వెంట నిలిచిన బ్లాగు వీరులందరికీ లాల్ సలామ్.

పదుగురు పంచుకోని ఆనందమేదైనా
పచ్చికైన పెంచలేని ఎడారివాన

ఆనందమూ, విజ్ఞానమూ పంచుకోవడం – పెంచుకోవడానికే అన్నది నా విశ్వాసం. ఆకు విచ్చిన అరవిందాల్నీ, లేత పచ్చని చిగురందాల్నీ, నయగారా జలపాతాన్నీ, కన్యాకుమారి సూర్యోదయాల్నీ చూసేసి ఆ ఆనందాన్నంతా గుండెల్లో దాచేసుకొని ఉండడం అసాధ్యం. ఆ ఆనందాన్ని వంద మందితో వందసార్లు చెప్పి – ప్రతీ సారీ ఆ అనుభూతిని మనం అనుభవించటమే కాక – పక్కవాళ్ళు